Mavzu
Sinf: 10-sinf
Yo'nalish: Advanced UX/UI dizayn va Advanced Front-end
Hafta: 2-hafta, 2-dars
Darsning qisqacha mazmuni
Ushbu darsda biz foydalanuvchi tadqiqotlari (intervyular, so'rovnomalar, kuzatuvlar) ma'lumotlarini jonli obrazga aylantirish vositalari — User Persona (Foydalanuvchi personasi) va Empathy Map (Empatiya xaritasi) bilan tanishamiz. Siz Devid Grey tomonidan ishlab chiqilgan 4 ta asosiy kvadrant (Says, Thinks, Does, Feels), kengaytirilgan hududlar (Pains va Gains) hamda personaj yaratish orqali jamoani yagona maqsad sari birlashtirishni o'rganasiz.
Asosiy tushunchalar va atamalar
| Atama | Inglizcha | Tavsif |
|---|---|---|
| User Persona | User Persona | Tadqiqot ma'lumotlari asosida yaratilgan maqsadli auditoriya arxetipik portreti |
| Empatiya xaritasi | Empathy Map | Foydalanuvchining his-tuyg'ulari va ichki olamini vizual ifodalash vositasi |
| Says (Aytadi) | Says | Foydalanuvchining ovoz chiqarib aytgan bevosita iqtiboslari |
| Does (Qiladi) | Does | Foydalanuvchining bevosita kuzatilgan jismoniy harakatlari |
| Thinks (O'ylaydi) | Thinks | Foydalanuvchining ovoz chiqarmagan, ichki fikrlari va mulohazalari |
| Feels (His qiladi) | Feels | Foydalanuvchining hissiy holati (asabiylik, quvonch) va uning sababi |
| Pains | Pain points | To'siqlar, qo'rquvlar, hafsalasizliklar va og'riqli nuqtalar |
| Gains | Gains | Foydalanuvchining orzulari, maqsadlari va muvaffaqiyat mezonlari |
Nazariy xulosa
1. User Persona asosiy bloklari
- Demografiya: Yoshi, kasbi, joylashuvi, oilasi.
- Iqtibos: Hayotiy shiori yoki mahsulotga munosabati.
- Maqsadlar (Goals): Nima uchun bu mahsulotni ishlatadi?
- Og'riqlar (Pains): Hozir unga nima xalal bermoqda?
- Texnik qobiliyati: Smartfon yoki kompyuter bilan ishlash darajasi.
2. Devid Greyning Empatiya xaritasi (4 asosiy kvadrant)
- Aytadi (Says): Bevosita iqtiboslar.
- Qiladi (Does): Ko'rinadigan amallar.
- O'ylaydi (Thinks): Ichki shubhalar va tasavvurlar.
- His qiladi (Feels): Hissiyotlar va ularning sabablari.
- Pastki qism: Og'riqlar (Pains) va Foydalar (Gains).
3. Vositalar farqi
- Persona: "Kim?" (segment portreti).
- Empathy Map: "Ayni paytda nima his qilyapti?" (chuqurlik).
- Journey Map: "Qanday yo'lni bosib o'tadi?" (vaqt o'qi).
Mustaqil bajarish uchun topshiriqlar
1-topshiriq oson
User Persona tushunchasiga o'z so'zlaringiz bilan ta'rif bering va uning oddiy "xayoliy to'qima qahramon"dan asosiy farqini tushuntiring.
2-topshiriq oson
Devid Grey tomonidan ishlab chiqilgan Empatiya xaritasining 4 ta asosiy kvadrantini (Says, Does, Thinks, Feels) sanab bering.
3-topshiriq oson
Persona profilida "Og'riqli nuqtalar" (Pain points) bo'limi nima uchun dizayner uchun eng qimmatli ma'lumot hisoblanadi?
4-topshiriq o'rta
Nima uchun Empatiya xaritasida "Aytadi" (Says) va "Qiladi" (Does) alohida kvadrant qilib ajratilgan? Insonlarning so'zi va amali bir-biriga mos kelmasligiga hayotiy bitta misol keltiring.
5-topshiriq o'rta
Quyidagi fikrni Empatiya xaritasining qaysi kvadrantiga kiritish kerakligini aniqlang va sababini tushuntiring:
"Foydalanuvchi ro'yxatdan o'tish formasidagi 'Pasport seriyasi' maydonini ko'rgach, to'xtab qoldi, brauzerni yopish tugmasiga sichqonchani olib bordi va chuqur xo'rsinib qo'ydi."
6-topshiriq o'rta
Persona, Empathy Map va User Journey Map vositalarining har biri qaysi asosiy savolga javob berishini jadval ko'rinishida taqqoslang.
7-topshiriq o'rta
Bitta mobil ilova loyihasi uchun 15 ta turli Persona yaratish to'g'rimi yoki noto'g'rimi? Asosiy (Primary) va Ikkilamchi (Secondary) persona tushunchalarini izohlang.
8-topshiriq qiyin
Onlayn kitob xarid qilish mobil ilovasi uchun "Kitobxon talaba" arxetipida to'liq Persona kartasini ishlab chiqing:
- Ismi, yoshi va kasbi;
- Hayotiy iqtibosi;
- 3 ta asosiy maqsadi;
- 3 ta og'riqli nuqtasi;
- Texnologik foydalanish odatlari.
9-topshiriq qiyin
Shoshilinch tibbiy yordam chaqirish xizmati foydalanuvchisi uchun Devid Greyning 6 blokli (Says, Does, Thinks, Feels, Pains, Gains) Empatiya xaritasini to'ldiring.
10-topshiriq bonus
Figmada (yoki FigJam doskasida) o'zingiz tanlagan yangi startap g'oyangiz uchun professional Empatiya xaritasi shablonini chizing va uni kamida 8 ta rangli stikerlar bilan to'ldiring.
